Home / Soạn văn 10 / Soạn bài: Hồi trống Cổ Thành (Trích “Tam quốc diễn nghĩa” – La Quán Trung) – văn lớp 10

Soạn bài: Hồi trống Cổ Thành (Trích “Tam quốc diễn nghĩa” – La Quán Trung) – văn lớp 10

Loading...

Soạn bài: Hồi trống Cổ Thành (Trích “Tam quốc diễn nghĩa” – La Quán Trung) – văn lớp 10

cam nghi ve hoi trong co thanh la quan trung
Soạn bài: Hồi trống Cổ Thành (Trích “Tam quốc diễn nghĩa” – La Quán Trung) – văn lớp 10

Câu 1: Tại sao Trương Phi nổi giận định đâm chết Quan Công ?

Gợi ý trả lời:

Trương Phi nổi giận định đâm chết Quan Công vì:

–  Trương Phi là người anh hùng có tính cách cương trực, thẳng thắn, tuy nhiên lại rất nóng nảy. Dân gian có câu: “Nóng như Trương Phi” là để nhấn mạnh vào đặc trưng tính cách này của nhân vật. Đang lúc giận, câu nói của Quan Vũ: “Hiển đệ cớ sao như thế, há quên nghĩa vườn đào năm xưa ư?” khiến Trương Phi bừng bừng nổi giận bởi Trương Phi đặt tình cảm huynh đệ của 3 anh em lên trên tất cả mà nay Quan Vũ lại là người phản bội lại những lời thề khi kết nghĩa. Tráo lại, Quan Vũ muốn nhắc lại việc kết nghĩa vườn đào để Trương Phi bớt giận, không ngờ điều đó như đổ thêm dầu vào lửa, càng làm Trương Phi phẫn nộ bởi vì trong suy nghĩ của Trương Phi, Quan Vũ theo Tào Tháo là sự phản bội không thể được anh em tha thứ, đã phản bội còn rêu rao “nghĩa vườn đào” là hoàn toàn không xứng, là đáng hổ thẹn, đáng giết. Trương Phi, với tính cách của một võ tướng dũng mãnh, một đấng trượng phu, luôn là người cương trực, không chấp nhận sự quanh co, lắt léo và đề cao tính minh bạch, đen trắng rõ ràng nên muốn đích thân trừng trị người đã phản bội mình.

–  Nhưng quan trọng hơn cả, Trương Phi là người trọng nghĩa khí, quý tình anh em. Chính vì thế, hành động tấn công người anh em kết nghĩa vườn đào chẳng phải chỉ do hiểu nhầm đơn thuần, cũng không chỉ là biểu hiện của cá tính nóng nảy, mà còn bộc lộ một phẩm chất rất đáng quý của Trương Phi: đó là phẩm chất của đấng trượng phu, quân tử, hào hiệp, coi tình nghĩa là trên hết, căm ghét tận xương tuỷ hạng người bất trung bất nghĩa.

 

Câu 2: Vì sao đoạn trích lại có nhan đề là “Hồi trống cổ thành” ?

Gợi ý trả lời:

Đoạn trích lại có nhan đề là “Hồi trống cổ thành” mặc dù trong nguyên tác, hồi 28 có tiêu đề:

“Chém Sái Dương, anh em hoà giải

Hồi Cổ thành, tôi chúa đoàn viên”

–  Sở dĩ như vậy là bởi chữ “hồi” trong nhan đề đoạn trích do người biên soạn đặt là danh từ chỉ đơn vị có ý nghĩa tương đương với cụm từ hồi trống. Đây là hồi trống do Trương Phi gióng lên khi đánh nhau với Quan Công. Đây là một chi tiết có ý nghĩa nghệ thuật độc đáo.

–  Trước hết cũng là hồi trống trận như tất cả những hồi trống trận thông thường khác, nhưng có điều hồi trống trong tác phẩm có người đánh trống không phải thuộc quân bên này hay quân bên kia, không phân chia quân địch và phe ta. Hơn thế nữa, mục đích của hồi trống cũng không phải chỉ thúc giục những người tham gia giao chiến mà quan trọng hơn là thể hiện tâm trạng của người tham chiến.

–  Qua chi tiết hồi trống được gióng lên, ta có thể thấy hồi trống như trút hết tất cả tâm trạng đang chứa đựng đầy sự mâu thuẫn, sự xúc động và những căng thẳng đến tột cùng của Trương Phi trong vai trò một võ tướng, chủ tướng. Từ sau ngày 3 anh em Lưu Bị, Quan Công, Trương Phi thất trận, bị Tào Tháo đuổi giết thì đã bặt vô âm tín. Chính vì thế nên nỗi oán hận vì nghe tin thất thiệt về Quan Công, những hi vọng được gặp lại nhau, và những thất vọng vì hiểu nhầm về nhau đã dồn nén trong lòng Trương Phi. Tất cả những tâm trạng ấy như đã được dổn nén để bây giờ vang lên, bùng nổ ra trong hồi trống cổ thành. Vì vậy, ta như nghe thấy trong hồi trống ấy có cả tiếng khóc, tiếng cười, tiếng gầm thét đầy giận dữ và oán hờn của Trương Phi. Nó như một khúc ca ca ngợi tấm lòng trượng nghĩa, đề cao tình huynh đệ bất diệt giữa những người anh em kết nghĩa vườn đào, tình như thủ túc và chỉ có thể chứng minh bằng hành động, không thể chỉ bằng lời nói.

 

Câu 3: Có ý kiến cho rằng“nóng như Trương Phi” còn là nóng lòng muốn biết sự thực, nóng lòng xác định phải trái, đúng sai, chứ không phải chỉ là nóng nẩy do cá tính gàn dở. Anh (chị) có đồng ý không ? Vì sao ?

Gợi ý trả lời:

Có ý kiến cho rằng“nóng như Trương Phi” còn là nóng lòng muốn biết sự thực, nóng lòng xác định phải trái, đúng sai, chứ không phải chỉ là sự nóng nẩy do cá tính gàn dở. Ý kiến này cũng có điểm chính xác về bản tính Trương Phi có tính cách nóng nảy. Tuy nhiên, sự nóng nảy ấy, ngoài ý nghĩa cá tính riêng, còn có nhiều ý nghĩa khác thể hiện những tính cách đáng quý của Trương Phi:

–  Tính cách của một võ tướng: Mạnh mẽ, quyết liệt, thẳng thắn

–  Tính cách của một đấng trượng phu: cương trực, đường hoàng, hồn nhiên, trung thực, giàu tình cảm, trọng nghĩa khí

 

Câu 4: Tại sao nói: nếu không có chi tiết Trưong Phi thẳng tay giục trống thì đoạn văn sẽ tẻ nhạt, mất hết ý nghĩa Tam Quốc ?

Gợi ý trả lời:

–  Nếu không có chi tiết Trương Phi thẳng tay giục trống thì đoạn văn sẽ tẻ nhạt, mất hết ý nghĩa Tam Quốc bởi nếu thiếu chi tiết này thì hoàn cảnh này sẽ rơi vào hoàn cảnh của cuộc đoàn viên thông thường, không khơi gợi được không gian chiến trận hào hùng. Cũng trong hoàn cảnh đó, tính cách của các bậc anh hùng nhờ thế mà được bộc lộ rõ nét hơn, tô đậm hơn tình nghĩa huynh đệ thuỷ chung và ngợi ca tình nghĩa cao đẹp giữa vua – tôi, anh – em trong mọi thời đại.

–  Hơn thế nữa, hình tượng nhân vật Trương Phi được miêu tả gián tiếp qua hồi trống: Hồi trống cổ thành trở nên xúc động lòng người vì nó dồn hết tình cảm, tâm trạng của Trương Phi với biết bao tâm trạng, nỗi niềm hờn giận vì hiểu lầm, sự xót xa vì thất tán anh em, cùng tình nghĩa thuỷ chung thắm thiết của ba anh em kết nghĩa vườn đào.

Loading...