Home / Soạn văn 10 / Soạn bài: “Khuê oán” (“Nỗi oán của người phòng khuê” – Vương Xương Linh) – văn lớp 10

Soạn bài: “Khuê oán” (“Nỗi oán của người phòng khuê” – Vương Xương Linh) – văn lớp 10

Loading...

Soạn bài: “Khuê oán” (“Nỗi oán của người phòng khuê” – Vương Xương Linh) – văn lớp 10

khue oan
Soạn bài: “Khuê oán” (“Nỗi oán của người phòng khuê” – Vương Xương Linh) – văn lớp 10.

Câu 1: Anh (chị) có nhận xét gì về nghệ thuật cấu tứ của bài thơ thể hiện qua quá trình chuyển biến tâm trạng của người khuê phụ?

Gợi ý trả lời:

–  Trước hết, ta cần hiểu cấu tứ là kết cấu, bố cục, cách sử dụng hình ảnh, xây dựng sự việc, chi tiết tiêu biểu của thơ để cho cảm xúc vận động xung quanh nó mà bộc lộ ra, tác động vào tâm trí người đọc.

–  Cấu tứ của bài thơ này có điểm rất đặc biệt. Trong hai câu đầu, hình ảnh người thiếu phụ hiện lên “không biết buồn” mà còn say sưa chìm đắm trong trạng thái sảng khoái. Người thiếu phụ ấy trang điểm lộng lẫy, bước lên lầu cao để thưởng thức ngoạn cảnh xuân dường như có sự trái ngược với cảm xúc thông thường.

–  Tuổi xuân của người con gái, khuôn mặt trang điểm lộng lẫy của nàng và cả cảnh vật từ tầng lầu nhìn ra đã góp phần tô đẹp cảnh ngày xuân. Trạng thái tâm lí của nhân vật có vẻ bất hợp lý với logic tâm trạng của một người thiếu phụ nhưng lại hợp với logic không gian và thời gian, tạo vẻ hài hoà một cách tuyệt đối. Song hình ảnh và chi tiết ấy đã tạo sự đối lập so với tiêu đề bài thơ là: “Nỗi oán của người phòng khuê”. Cấu tứ của bài thơ đã đạt đến trình độ nghệ thuật là ở điểm này. Tác giả tạo ra sự trái ngược như vậy là để tạo tâm thế cho việc biểu hiện một cách đột ngột, rõ nét và tự nhiên quá trình chuyển biến tâm lí của người thiếu phụ. Mọi cảnh đẹp của ngày xuân trở nên lụi tàn trước nỗi niềm của người thiếu phụ. Nàng đang vui, đang lâng lâng sảng khoái, trang điểm đẹp đẽ để ngắm cảnh ngày xuân thì mọi cảm hứng như bị đập vỡ:

“Hốt kiến mạch đầu dương liễu sắc”

(Nhác trông vẻ liễu bên đường)

(Đầu đường chợt thấy màu dương liễu)

Hối giao phu tế mịch phong hầu

(“Phong hầu” nghĩa dại xui chàng kiếm chi)

(Hối để chàng đi kiếm tước hầu)

–  Ngoài ra, với cách cấu tứ này, ta nhận thấy được hoàn cảnh của người thiếu phụ đang trong tuổi xuân, đang được hưởng hạnh phúc đôi lứa như người ngắm cảnh ngày xuân tươi vui rộn ràng thì bất chợt chuyện chẳng lành xảy tới khiến đôi lứa chia lìa, cảnh ngày xuân cũng đượm buồn, ước vọng về hạnh phúc bị dập tắt.

 

Câu 2: Vì sao khi thấy “màu dương liễu”, nàng đã hối hận vì để chàng đi kiếm ấn phong hầu ?

Gợi ý trả lời:

–  Hình ảnh mầm liễu, hoa mai thường xuất hiện trong thơ ca cổ điển Trung Quốc và là vật tiêu biểu tượng trưng cho mùa xuân, được coi là những sứ giả báo tin xuân, đem lại niềm vui, niềm phấn khởi rộn ràng trong lòng người. Tuy nhiên, hình ảnh liễu còn xuất hiện trong nhiều thi phẩm tả cảnh chia li, là hình ảnh tượng trưng cho sự li biệt, xa cách. Cây liễu xuất hiện trong thơ báo hiệu mùa xuân. Liễu còn chứng kiến sự li biệt. Người phương Bắc Trung Quốc xưa khi chia tay thường tặng nhau cành liễu. Vì thế nhìn “màu dương liễu” nàng chợt nghĩ tới tuổi xuân ngày một qua đi, cái già sẽ đến với nàng. Sự xuất hiện của bạt ngàn dương liễu lập tức làm dấy lên bao cảm xúc liên tưởng, hồi ức của thiếu phụ về cảnh chia lìa của đôi lứa đang mặn mà thanh xuân. Cảm xúc của nhân vật lúc bấy giờ là nhớ lại giờ phút chia tay năm nào và nhớ cả những ngày tháng xưa sống trong hạnh phúc thì nay chìm trong cô đơn, thầm nghĩ đến tuổi xuân dần qua, nghĩ tới những điểu rủi ro mà chồng mình có thể gặp phải. Những năm tháng sống trong cô đơn chờ đợi và biết đâu người chồng ấy không trở về. Chính vì thế mà nàng hối hận vì đã khuyên chàng đi kiếm ấn phong hầu.

–  Câu thơ thứ ba đóng vai trò là câu chuyển ý, tạo sự tiếp nối trong mạch cảm xúc. Nó là mạch liên kết để từ đáy lòng mình, người thiếu phụ ấy thốt lên lời tự oán trách sâu lắng mà quyết liệt:

Hối giao phu tế mịch phong hầu

(“Phong hầu” nghĩ dại xui chàng kiếm chi!)

(Hối để chàng đi kiếm tước hầu)

Hình thức câu thơ là lời oán trách bản thân đã cổ vũ chồng nhưng thực chất là sự phủ định chế độ của xã hội phong kiến. Cấu tứ của bài thơ rất phù hợp với diễn biến tâm trạng của người thiếu phụ, có sự đối lập nhưng cũng từ đó mà tạo nên sự logic.

 

Câu 3: Vì sao toàn bài chỉ có 28 chữ mà bài “Khuê oán” lại được coi là bài thơ tiêu biểu cho tinh thần phản đối chiên tranh phi nghĩa của con người trong thời Đường ?

Gợi ý trả lời:

–  Bài thơ là sự tái hiện những diễn biến và cảm xúc nội tâm của người thiếu phụ.

–  Ban đầu, nàng sung sướng, lâng lâng vì cuộc đời mình đang tràn đầy sự lãng mạn của tuổi trẻ trong cảnh ngày xuân phơi phới từng bước lên lầu cao rồi còn ngắm gương trang điểm. Tuy nhiên, cách vào đề ấy chỉ là cách để tác giả đẩy cao nhận thức và chuyển biến tâm lí của người thiếu phụ có chồng nơi trận mạc khi nàng bất chợt bắt gặp “màu dương liễu”. Trong suy nghĩ của người thiếu phụ hiện lên nhiều mối âu lo: cảnh vật báo hiệu mùa xuân đã trôi qua, tuổi xuân của nàng đã chẳng còn bao nhiêu nữa, vậy mà chiến tranh đã gây nên cảnh chia li để nàng phải sống trong cô đơn buồn tẻ. Nàng tự hỏi lòng mình và cũng là mối lo của mọi người thiếu phụ về sinh mệnh của chồng nàng nơi chiến trận sẽ ra sao và liệu chàng có ngày trở về hay không, có kịp đoàn tụ với nàng để hưởng hạnh phúc thái bình hay không.

–  Qua đó, tác muốn lên án nguyên nhân của cuộc chia li này và nỗi sầu đau của người thiếu phụ rút cục là bắt nguồn từ cuộc chiến tranh phi nghĩa, nguyên nhân của mọi khổ đau. Vì vậy, “Khuê oán” không chỉ là lời oán trách bản thân chỉ là hình thức của người thiếu phụ đã cổ vũ chồng ra trận mà còn là lời than trách mình, là cái cớ để Vương Xương Linh lên án chiến tranh phi nghĩa không riêng thời nhà Đường mà nhiều thời đại khác. Ngoài ra, tác giả còn muốn lên án chiến tranh đã để lại biết bao hậu quả cho người ra trận và người ở hậu phương. Nạn nhân của nó là phụ nữ và trẻ em. Vì thế, đây không chỉ là lời than thân trách phận mà còn là lời tố cáo chiến tranh phi nghĩa, trở thành những vần thơ phản chiến đầy ý nghĩa triết lí nhân sinh.

Loading...

Incoming search terms:

  • nỗi oán của người phòng khuê
  • soạn bài nỗi oán của người phòng khuê lớp 10
  • soạn văn bài nỗi oán của người phòng khuê
  • soạn văn 10 nỗi oán của người phòng khuê
  • nỗi oan của người phỏng Khuê ý nghĩa và nghệ thuật
  • noi oan cua nguoi phong khue ngu van 10
  • bài giảng Nỗi oan của người phòng khuê
  • lý do cô ko bíêt sầu văn bài nỗi oán của người phòng khuê
  • khuê oán soạn
  • huong dan soan van 10 bai khue oan